Protesty ws. obwodnicy Augustowa. Stanisław Bukowiec odpowiada na uwagi

Poseł Jacek Niedźwiedzki złoży interpelację do Ministerstwa Infrastruktury w sprawie planowanej budowy południowo-wschodniej obwodnicy Augustowa w ciągu drogi krajowej nr 16 oraz uwzględnienia głosu mieszkańców i samorządów. Na zapytanie odpowiedział już sekretarz stanu w resorcie – Stanisław Bukowiec – co sprawia, że znamy stanowisko i argumenty obu stron tego ciągnącego się sporu.

Społeczność przeciw obwodnicy

Poseł na wstępie wskazuje, że planowana obwodnica budzi poważne zastrzeżenia mieszkańców miasta, władz samorządowych oraz przedstawicieli środowisk społecznych którzy podnoszą argumenty dotyczące negatywnego wpływu planowanego przebiegu trasy na środowisko naturalne, walory uzdrowiskowe miasta, lokalną turystykę oraz bezpieczeństwo mieszkańców. Głównym problemem ma być fakt, że obwodnica ma przebiegać przez obszar znajdujący się w granicach administracyjnych miasta.

– Szczególne obawy mieszkańców wynikają z doświadczeń związanych z przebiegiem ruchu tranzytowego przez Augustów. Przez wiele lat miasto było intensywnie obciążone ruchem samochodów ciężarowych, w tym transportem międzynarodowym, co powodowało znaczne uciążliwości w postaci hałasu, zanieczyszczenia powietrza, zwiększonego zagrożenia dla bezpieczeństwa mieszkańców oraz pogorszenia jakości życia. Budowa obwodnicy Augustowa pozwoliła na wyprowadzenie ruchu tranzytowego poza obszary zamieszkałe i przywrócenie mieszkańcom poczucia bezpieczeństwa oraz komfortu życia. W związku z tym mieszkańcy nie chcą dopuścić do sytuacji, w której skutki wieloletnich starań i poniesionych nakładów zostałyby zaprzepaszczone poprzez realizację inwestycji mogącej ponownie kierować znaczący ruch tranzytowy w bezpośrednie sąsiedztwo terenów miejskich, rekreacyjnych i uzdrowiskowych – objaśnia poseł.

Niedźwiedzki dodaje, że wariant nr 2 przebiega przez obszary w granicach administracyjnych miasta, ingerując w tereny mieszkaniowe, rekreacyjne, uzdrowiskowe i przyrodnicze. Za główne zagrożenia wymienia natomiast m.in. odcięcie miasta od Jeziora Sajno, stanowiącego jeden z najważniejszych obszarów rekreacyjnych i przyrodniczych Augustowa; negatywny wpływ na tereny Puszczy Augustowskiej objęte ochroną przyrodniczą, w tym obszary strefy ciszy oraz siedliska gatunków chronionych; ingerencję w otoczenie Sanktuarium Maryjnego w Studzienicznej oraz historycznych obiektów Kanału Augustowskiego, w szczególności śluzy w Przewięzi czy pogorszenie warunków życia mieszkańców dzielnic Wypusty i Silikaty przez wzrost hałasu, emisji spalin oraz zagrożeń komunikacyjnych.

Wskazuje również na strategiczny i potencjalnie militarny charakter planowanej trasy, co w kontekście aktualnej sytuacji geopolitycznej oraz położenia regionu przy granicy NATO i Unii Europejskiej podnosi obawy mieszkańców dotyczące bezpieczeństwa ludności cywilnej.

Jednocześnie wskazuje się, że wariant przebiegający przez Studzieniczną i Przewięź może nie w pełni realizować cele związane z zapewnieniem sprawnego transportu strategicznego, ze względu na kolizję z intensywnym ruchem turystycznym oraz konieczność budowy licznych obiektów inżynieryjnych na terenach podmokłych i między jeziorami – dodaje poseł i kończy apelując, by inwestycja o tak dużym znaczeniu dla regionu była realizowana z poszanowaniem głosu społeczności lokalnej oraz przy uwzględnieniu alternatywnych rozwiązań, które pozwoliłyby osiągnąć cele komunikacyjne bez naruszania najcenniejszych walorów Augustowa.

Ministerstwo odpowiada

Do interpelacji poseł zawarł szereg pytań, na które odpowiedział Stanisław Bukowiec, co pozwala poznać perspektywę resortu. Na wstępie wiceminister przypomniał, że obecnie trwa etap prac przygotowawczych związanych z określeniem przebiegu drogi, na co jeszcze w grudniu 2019 roku zawarto umowę na opracowanie dokumentacji w stadium techniczno-ekonomiczno-środowiskowego z materiałami do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

– Wynikiem tych prac było ostateczne opracowanie 3 wariantów przebiegu obwodnicy, które poddane zostały analizom, w tym wielokryterialnej analizie porównawczej, w ramach której dokonano oceny wariantów w oparciu o kryteria środowiskowe, społeczne, techniczne oraz ekonomiczne. Wszystkie warianty opracowano z taką samą szczegółowością oraz poddano analizie i weryfikacji oraz ocenie w oparciu o te same kryteria. Wynikiem tych działań było złożenie w 2024 r. wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, w którym jako wariant preferowany wskazany został wariant W2 o długości 7,31 km. Wskazanie tego wariantu jako preferowanego było wynikiem wszystkich dotychczasowych prac przygotowawczych i analiz wskazanych powyżej, opartych na mierzalnych, porównywalnych czynnikach i kryteriach – tłumaczy Bukowiec.

Przedstawiciel rządu podkreśla jednak, że ostateczną decyzję m.in. dotyczącą wariantu drogi podjęta zostanie w decyzji środowiskowej po przeanalizowaniu całej dokumentacji, oraz że organ odpowiadający za wydanie DŚU – czyli Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Białymstoku – działa w pełni autonomicznie i niezależnie od Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Ministerstwa Infrastruktury.

Stanisław Bukowiec zwraca również uwagę – podobnie jak wcześniej poseł, że obwodnica planowana jest do realizacji na terenach o szczególnych walorach przyrodniczych i w bezpośrednim sąsiedztwie terenów podlegających ochronie w oparciu o przepisy prawa krajowego oraz wspólnotowego (obszary Natura 2000) jak również w bliskiej odległości od Kanału Augustowskiego, który stanowi przedmiot ochrony w oparciu o przepisy i regulacje dotyczące ochrony zabytków. To sprawiło, że do 16 czerwca 2026 roku prowadzone były konsultacje społeczne przez RDOŚ.

– Odnosząc się do kwestii uwzględniania głosu społeczeństwa w prowadzonym procesie inwestycyjnym informuję, że jego formalną immanencją jest wskazane powyżej postępowanie administracyjne prowadzone przez właściwy organ wraz z konsultacjami społecznymi, w ramach których wszystkie zainteresowane podmioty mogły składać swoje wnioski, postulaty czy tez stanowiska, które będą przez organ rozpatrywane. Niezależnie od powyższego inwestor zadania czyli GDDKIA w ramach wypracowanych dobrych praktyk na etapie opracowywania dokumentacji w sposób bieżący informowała społeczeństwo o prowadzonych działaniach, w tym poprzez akcje informacyjne. Strona społeczna miała zapewniony udział i możliwość zarówno zapoznania się z dokumentacją jak również zgłoszenia swoich uwag i wniosków, które zostały przeanalizowane i w miarę możliwości uwzględniane. Efektem tych działań było m.in. włączenie do prowadzonych analiz wariantu W3 czyli tzw. wariantu społecznego (burmistrza), który został poddany wszystkim analizom na równi z pozostałymi wariantami przebiegu drogi – przekonuje wiceminister.

Na koniec przedstawiciel resortu wskazał, że obwodnica Augustowa to element szerszej koncepcji działań planowanych do realizacji w ciągu DK16 w kierunku granicy państwa w ramach korytarzy europejskich. Obecnie prowadzone są prace przygotowawcze dla całego ciągu drogi od końca obwodnicy Augustowa do Ogrodnik, a wynikiem tych działań ma być ostatecznie stworzenie szlaku drogowego o znacznie poprawionych parametrach technicznych z dostosowaniem do parametrów pozwalających na poruszanie się po nim pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t oraz poprawionymi parametrami w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego.